Hasło boysband lata 80 najczęściej przywołuje kolorowe teledyski, dopracowane układy taneczne i refreny, które do dziś zna kilka pokoleń. Za tym obrazem kryje się jednak ciekawa historia przemiany muzyki młodzieżowej, od soulowych grup wokalnych po wielkie popowe marki. Przyglądam się najważniejszym zespołom, ich piosenkom, stylowi oraz temu, dlaczego właśnie wtedy narodził się model współczesnego boysbandu.
Najważniejsze zespoły i piosenki z epoki
- New Edition połączyli R&B, pop i precyzyjne harmonie wokalne.
- New Kids on the Block stworzyli wzór komercyjnego boysbandu końca dekady.
- Bros pokazali, że brytyjski pop może opierać się na wyrazistym wizerunku i prostych refrenach.
- Menudo spopularyzowali międzynarodowy model grupy ze zmieniającym się składem.
- Najlepszy zestaw na początek to utwory „Cool It Now”, „You Got It (The Right Stuff)” i „I Owe You Nothing”.
Co wyróżniało boysbandy w latach 80.
W tamtym okresie boysband nie oznaczał jeszcze wyłącznie kilku chłopaków śpiewających słodkie ballady. Najczęściej była to grupa młodych wokalistów, których łączyły harmonie, choreografia i wyraźnie zaplanowane role sceniczne. Jeden członek uchodził za romantycznego, inny za zabawnego, kolejny za bardziej buntowniczego. Ten podział pomagał publiczności szybko znaleźć swojego faworyta.
Muzycznie dominowało połączenie popu, R&B, soulu i tanecznych rytmów. Piosenka musiała działać zarówno w radiu, jak i podczas występu na żywo. Z mojego punktu widzenia właśnie ta wielofunkcyjność była największą siłą formatu. Dobry utwór miał chwytliwy refren, prosty rytm do tańca i moment, który można było łatwo zapamiętać po jednym przesłuchaniu.
Nie każda męska grupa z tamtej dekady była jednak boysbandem w dzisiejszym rozumieniu. The Beatles, Duran Duran czy Pet Shop Boys mieli własne, silne tożsamości artystyczne, a część członków grała na instrumentach i uczestniczyła w tworzeniu repertuaru. W tym artykule skupiam się przede wszystkim na zespołach budowanych wokół wokalistyki, młodzieżowego wizerunku i choreografii.
New Edition położyli fundament pod nowoczesny format
New Edition powstali w Bostonie pod koniec lat 70., ale ich największe znaczenie ujawniło się w następnej dekadzie. Grupa połączyła młodzieńczą energię z tradycją amerykańskich zespołów R&B. Wczesny hit „Candy Girl” pokazał, że młodzi wokaliści mogą śpiewać lekko i tanecznie, nie rezygnując z wielogłosowych harmonii.
W połowie dekady pojawiły się utwory „Cool It Now” oraz „Mr. Telephone Man”. Pierwszy zachwycał rytmem i charakterystycznym rapowanym fragmentem, drugi był bardziej melodyjny i romantyczny. Późniejsze „Can You Stand the Rain” udowodniło, że grupa potrafiła przejść od młodzieżowego popu do dojrzalszego R&B bez utraty własnego stylu.
Ich wpływ wykraczał poza same piosenki. Producent Maurice Starr, który wcześniej pracował z New Edition, wykorzystał podobny sposób budowania zespołu przy tworzeniu New Kids on the Block. Biografia opublikowana przez Universal Music dobrze pokazuje, jak ważne dla grupy były wczesne występy, konkursy talentów i praca nad rozpoznawalnością poszczególnych członków.
To właśnie New Edition często pomijam, gdy ktoś mówi o historii boysbandów, a niesłusznie. Bez ich wokalnego stylu późniejszy pop młodzieżowy prawdopodobnie brzmiałby znacznie mniej interesująco. Pokazali, że chłopięca grupa może mieć zarówno energię taneczną, jak i prawdziwe umiejętności wokalne.
New Kids on the Block zamienili grupę wokalną w popowe zjawisko
New Kids on the Block powstali w Bostonie w połowie lat 80. Ich pierwszy album nie odniósł od razu dużego sukcesu, ale przełom przyniosła płyta „Hangin’ Tough” z 1988 roku. Wtedy zespół wypracował charakterystyczne połączenie popu, R&B, rapowanych wstawek i tanecznych występów.
Najważniejsze utwory grupy to „You Got It (The Right Stuff)”, „I’ll Be Loving You (Forever)”, „Cover Girl” oraz „Hangin’ Tough”. Pierwszy z nich jest idealnym przykładem parkietowego popu końca dekady. Ma wyraźny puls, krótkie frazy wokalne i refren, który niemal sam prowadzi ciało do ruchu. Drugi działa odwrotnie, bo opiera się na emocjonalnej balladzie i głosie Jordana Knighta.New Kids on the Block stworzyli także nowoczesny model promocji. Muzyka była tylko częścią większej całości, obok koncertów, kolorowych magazynów, gadżetów, plakatów i bezpośredniego kontaktu z fanami. Według materiałów Universal Music grupa została zbudowana jako pięcioosobowy zespół wokalny, ale jej sukces wynikał również z wyrazistych osobowości scenicznych.
W tym przypadku choreografia nie była dodatkiem. Proste kroki, synchroniczne ruchy rąk i charakterystyczne ustawienia członków zespołu sprawiały, że występy łatwo zapadały w pamięć. Gdy analizuję te teledyski z dzisiejszej perspektywy, widzę, że ich siła nie polegała na technicznej perfekcji, lecz na czytelności i natychmiastowej komunikacji z publicznością.
Bros pokazali brytyjską wersję młodzieżowego fenomenu
Po drugiej stronie Atlantyku jednym z najważniejszych zespołów końca dekady byli Bros. Trio tworzyli bliźniacy Matt i Luke Goss oraz Craig Logan. Ich styl był bardziej brytyjski i wizerunkowy niż amerykański odpowiednik. Charakterystyczne ubrania, ciężkie buty i mocno eksponowana osobowość grupy sprawiły, że fani szybko nadali sobie nazwę Brosettes.
Największe przeboje Bros to „When Will I Be Famous?”, „Drop the Boy” i „I Owe You Nothing”. Ten ostatni utwór dotarł na pierwsze miejsce brytyjskiej listy przebojów, a dwa wcześniejsze znalazły się wysoko w zestawieniu. Statystyki Official Charts pokazują, że grupa miała w Wielkiej Brytanii osiem singli w pierwszej dziesiątce.
Bros są ciekawi również dlatego, że ich piosenki miały więcej rockowego charakteru niż repertuar New Kids on the Block. Nadal były to utwory popowe, lecz z mocniejszą perkusją, gitarami i bardziej bezpośrednim tekstem. Dla mnie „When Will I Be Famous?” pozostaje najlepszym przykładem tego, jak boysband może budować popularność na pytaniu o sławę, ambicję i presję sukcesu.
Menudo i inne grupy poszerzyły definicję boysbandu
W historii lat 80. nie można pominąć portorykańskiego Menudo. Zespół działał już wcześniej, ale właśnie w tej dekadzie stał się międzynarodowym fenomenem. Jego cechą szczególną był zmieniający się skład. Wokalista opuszczał grupę po osiągnięciu określonego wieku, a na jego miejsce wchodził młodszy wykonawca.
Ten model pozwalał utrzymać wizerunek zespołu jako grupy nastolatków i jednocześnie stale wprowadzać nowe twarze. Wśród byłych członków Menudo znalazł się Ricky Martin, który dołączył do grupy w połowie lat 80. Piosenki takie jak „Hold Me” pokazują, że formuła mogła działać także poza rynkiem anglojęzycznym.
Do szerszego obrazu warto dodać amerykańską grupę The Boys oraz brytyjski Brother Beyond. Nie osiągnęli takiej skali jak New Kids on the Block, ale dobrze pokazują, że dekada była pełna mniejszych zespołów korzystających z podobnego schematu. Różnica polegała głównie na proporcjach między śpiewem, tańcem, grą na instrumentach i kreowaniem wizerunku.
| Zespół | Najważniejszy styl | Piosenki na początek | Co ich wyróżniało |
|---|---|---|---|
| New Edition | R&B i soul | „Candy Girl”, „Cool It Now” | Harmonie wokalne i rozwój muzyczny |
| New Kids on the Block | Pop, R&B i taneczny groove | „The Right Stuff”, „Hangin’ Tough” | Choreografia i masowa popularność |
| Bros | Pop z rockowym brzmieniem | „When Will I Be Famous?”, „I Owe You Nothing” | Wyrazisty styl i brytyjska sceniczność |
| Menudo | Pop latynoamerykański | „Hold Me” | Rotacyjny skład i międzynarodowy zasięg |
Najlepsze piosenki pokazują, jak zmieniała się dekada
Jeśli chcę szybko poczuć różnorodność tego nurtu, nie zaczynam od przypadkowej składanki. Najpierw wybieram „Cool It Now”, bo słychać w nim korzenie R&B i młodzieńczą energię. Potem włączam „You Got It (The Right Stuff)”, żeby uchwycić taneczny, bardziej komercyjny kierunek, a na koniec „I Owe You Nothing”, które reprezentuje brytyjską odmianę popowego boysbandu.
Dobrym uzupełnieniem są „Can You Stand the Rain”, „I’ll Be Loving You (Forever)” oraz „This One’s for the Children”. Pierwszy utwór pokazuje dojrzałość wokalną New Edition, drugi sprawdza się jako klasyczna ballada na wolny taniec, a trzeci przypomina, jak mocno zespoły z końca dekady były związane z kulturą fanowską i świątecznym repertuarem.
W tańcu najlepiej działają piosenki o wyraźnym, regularnym rytmie, dlatego szczególnie dobrze sprawdzą się „Hangin’ Tough” i „You Got It (The Right Stuff)”. Nie wymagają skomplikowanej choreografii. Wystarczy krok podstawowy, praca ramion i kilka synchronicznych zmian ustawienia, aby uchwycić estetykę teledysków z epoki.
Trzeba tylko uważać na jeden częsty błąd. Nie każdą piosenkę śpiewaną przez kilku młodych mężczyzn należy wrzucać do tej samej szuflady. Jeśli grupa samodzielnie grała na instrumentach, pisała utwory i budowała bardziej rockowy wizerunek, bliżej jej do klasycznego zespołu popowego niż do boysbandu tworzonego przede wszystkim wokół wokalistów i choreografii.
Dlaczego ten model przetrwał znacznie dłużej niż jedna dekada
Lata 80. stworzyły wzór, który później wykorzystały Take That, Backstreet Boys, *NSYNC, Boyzone i wiele innych grup. Najważniejsze elementy pozostały podobne: kilka kontrastujących osobowości, piosenki o miłości, dopracowane występy i silna relacja z fanami. Zmieniały się brzmienia, fryzury i produkcja, ale podstawowa emocja pozostała ta sama.
Siła dawnych zespołów nie wynikała wyłącznie z nostalgii. Ich utwory są proste konstrukcyjnie, rytmiczne i łatwe do wspólnego śpiewania. Gdy wracam do nich po latach, najbardziej doceniam połączenie melodii, ruchu i teatralnego wizerunku. To właśnie ono sprawiło, że boysband stał się nie tylko typem zespołu, lecz także pełnym zjawiskiem kultury popularnej.
Na początek wystarczy krótka playlista złożona z sześciu utworów: „Candy Girl”, „Cool It Now”, „Can You Stand the Rain”, „You Got It (The Right Stuff)”, „When Will I Be Famous?” i „I Owe You Nothing”. Taki zestaw pokazuje całą drogę od soulowych harmonii do wielkiej popowej sceny końca lat 80., a przy okazji daje świetny materiał do tańca i wspólnego śpiewania.
